# Uprawnienia F-gaz i SEP – dlaczego mają znaczenie przy wyborze firmy? > Do legalnego montażu klimatyzacji i pompy ciepła firma potrzebuje certyfikatu F-gaz dla przedsiębiorców, monterzy – certyfikatów F-gaz dla personelu, a przy podłączeniach elektrycznych – świadectw kwalifikacyjnych (potocznie „uprawnienia SEP”). Firmę sprawdzisz w rejestrze UDT po numerze certyfikatu, nazwie lub NIP. Źródło: https://ever-flow.pl/blog/uprawnienia-f-gaz-sep-dlaczego-wazne Opublikowano: 2026-01-02 Aktualizacja: 2026-11-08 Kategorie: Przepisy Autor: zespół everflow (EVER PEAK Sp. z o.o.) Do legalnego montażu klimatyzacji i pompy ciepła firma potrzebuje certyfikatu F-gaz dla przedsiębiorców z UDT, a osoby pracujące przy obiegu chłodniczym – certyfikatu F-gaz dla personelu (kategorii I albo II). Elektryk podłączający zasilanie potrzebuje świadectwa kwalifikacyjnego E w grupie G1; grupa G2 jest wymagana dopiero przy urządzeniach powyżej 50 kW. Certyfikat firmy sprawdzisz bezpłatnie w rejestrze UDT po numerze, nazwie lub NIP. Wybór firmy do montażu klimatyzacji, pompy ciepła czy wentylacji wpływa na bezpieczeństwo, trwałość i efektywność instalacji przez wiele lat. Poniżej wyjaśniamy, czym są certyfikaty F-gaz i świadectwa kwalifikacyjne, kiedy są wymagane i jak samodzielnie sprawdzić firmę. --- ## Certyfikat F-gaz – co to jest i kto go potrzebuje? ### Podstawa prawna Certyfikat F-gaz jest wymagany na mocy rozporządzenia **(UE) 2024/573** o fluorowanych gazach cieplarnianych i polskiej ustawy z 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych. Certyfikat musi mieć każda osoba, która instaluje, naprawia, konserwuje lub serwisuje, likwiduje albo odzyskuje czynnik z urządzeń zawierających F-gazy (np. R32, R410A, R134a, R404A), a także wykonuje kontrolę szczelności urządzeń od 5 t CO2e. ### Kto wydaje certyfikat? Certyfikaty F-gaz wydaje w Polsce **Urząd Dozoru Technicznego (UDT)** po zdaniu egzaminu teoretycznego i praktycznego przed komisją jednostki oceniającej, certyfikowanej przez UDT. Egzamin obejmuje zagadnienia z zakresu: - Termodynamiki i techniki chłodniczej - Wpływu czynników chłodniczych na środowisko - Przepisów dotyczących F-gazów - Praktycznych umiejętności (kontrola szczelności, odzysk, napełnianie) ### Kategorie certyfikatów personalnych F-gaz | Kategoria | Zakres uprawnień | Typowe zastosowanie | |---|---|---| | **Kategoria I** | Wszystkie czynności: kontrola szczelności, odzysk, instalowanie, naprawa, konserwacja i serwisowanie, likwidacja | Technik klimatyzacji i chłodnictwa – pełny zakres | | **Kategoria II** | Kontrola szczelności bez otwierania obiegu (każde urządzenie); odzysk, instalowanie, naprawa, konserwacja i serwis oraz likwidacja urządzeń poniżej 3 kg F-gazów (poniżej 6 kg w oznakowanych hermetycznych) | Montaż i serwis typowych splitów domowych | | **Kategoria III** | Odzysk czynnika z urządzeń poniżej 3 kg (poniżej 6 kg w oznakowanych hermetycznych) | Np. zakłady przetwarzania zużytego sprzętu | | **Kategoria IV** | Tylko kontrola szczelności urządzeń (bez ingerencji w obieg chłodniczy) | Serwisant wykonujący przeglądy | > **Nowe oznaczenia kategorii:** kategorie I–IV pochodzą z rozporządzenia (UE) 2015/2067. Rozporządzenie wykonawcze (UE) 2024/2215 wprowadza nowe oznaczenia (m.in. A1, A2, D, E). Dotychczasowe certyfikaty pozostają ważne, ale ich posiadacze muszą przejść pierwsze szkolenie przypominające lub ocenę do 12 marca 2029 r. (art. 10 ust. 9 rozporządzenia 2024/573). W Polsce nowego systemu nie wdrożono jeszcze ustawą (stan na 8 listopada 2026 r.). > **Kluczowa informacja:** Firma, która montuje lub serwisuje klimatyzację, musi zatrudniać osoby z certyfikatem **kategorii I** (pełny zakres) lub co najmniej **kategorii II** (dla mniejszych urządzeń). Sama firma musi też mieć **certyfikat dla przedsiębiorców** wydany przez UDT. ### Certyfikat przedsiębiorcy Oprócz certyfikatów personelu firma, która instaluje, serwisuje, konserwuje, naprawia lub likwiduje urządzenia z F-gazami na rzecz klientów, musi mieć **certyfikat dla przedsiębiorców**. UDT wydaje go bezterminowo i kontroluje firmę co najmniej raz na 7 lat. Jego uzyskanie wymaga: - Zatrudniania personelu z odpowiednimi certyfikatami personalnymi - Posiadania odpowiedniego wyposażenia technicznego - Wdrożenia procedur zapewniających zgodność z przepisami - prowadzenia systemu dokumentowania czynności wykonywanych przez certyfikowany personel --- ## Uprawnienia SEP – co to jest i dlaczego to istotne? ### Czym jest SEP? **SEP** to Stowarzyszenie Elektryków Polskich. Przy SEP (i innych stowarzyszeniach) działają komisje kwalifikacyjne powołane przez Prezesa URE. Egzaminują one osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń energetycznych i wydają świadectwa kwalifikacyjne, potocznie nazywane „uprawnieniami SEP”. Uprawnienia SEP nie są „certyfikatem zawodowym” w potocznym rozumieniu – to **świadectwo kwalifikacyjne** potwierdzające wiedzę i umiejętności w zakresie eksploatacji lub dozoru urządzeń energetycznych. ### Kategorie uprawnień SEP | Kategoria | Oznaczenie | Zakres | |---|---|---| | **Eksploatacja** | **E** | Obsługa, konserwacja, remonty, montaż, kontrola i pomiary urządzeń energetycznych | | **Dozór** | **D** | Kierowanie pracami osób z uprawnieniami E, nadzór nad eksploatacją | ### Grupy kwalifikacyjne | Grupa | Zakres | Znaczenie dla HVAC | |---|---|---| | **G1 – Urządzenia elektryczne** | Urządzenia, instalacje i sieci elektroenergetyczne do 1 kV i powyżej | **Kluczowe** – podłączenie klimatyzacji / pompy ciepła do instalacji elektrycznej, wykonanie osobnego obwodu zasilania | | **G2 – urządzenia cieplne** | Kotły, sieci i instalacje cieplne, urządzenia wentylacji, klimatyzacji i chłodnicze – o mocy powyżej 50 kW | **Większe instalacje** – kotłownie, centrale wentylacyjne i agregaty powyżej 50 kW; przy domowej pompie ciepła lub klimatyzatorze zwykle niewymagane | | **G3 – Urządzenia gazowe** | Urządzenia i instalacje gazowe | **Istotne** – przy instalacjach hybrydowych z kotłem gazowym, przy wymianie źródła ciepła z gazu na pompę ciepła | > **Praktyczny przykład:** przy montażu pompy ciepła powietrze-woda typu split na R32 elektryk podłączający zasilanie potrzebuje świadectwa kwalifikacyjnego E w grupie G1, a osoba łącząca przewody chłodnicze i napełniająca obieg – certyfikatu F-gaz (kategoria I albo II, gdy w urządzeniu jest mniej niż 3 kg czynnika). Świadectwo G2 jest wymagane dopiero przy urządzeniach cieplnych, klimatyzacyjnych i chłodniczych o mocy powyżej 50 kW. Jeśli przy okazji odłączasz kocioł gazowy, prace przy instalacji gazowej wymagają świadectwa w grupie G3. Źródła: [rozporządzenie MKiŚ z 1.07.2022, Dz.U. 2022 poz. 1392](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2022/1392/text.pdf) (§ 5, załącznik 1); [UDT, certyfikat dla personelu](https://www.udt.gov.pl/uslugi-udt/szwo-i-f-gazy/certyfikat-dla-personelu). --- ## Dlaczego oba certyfikaty mają znaczenie dla klienta? ### 1. Wymóg prawny: bez uprawnień praca jest nielegalna To **obowiązek prawny**. Wykonanie instalacji klimatyzacji lub pompy ciepła przez osobę bez wymaganych certyfikatów stanowi naruszenie przepisów i może skutkować: - **Administracyjną karą pieniężną** – od 600 do 4 500 zł za prace przy F-gazach bez certyfikatu dla personelu (art. 47 ustawy o F-gazach). Operatorowi, który nie zapewni kontroli szczelności, grozi od 4 000 do 15 000 zł (art. 48). Kary nakłada wojewódzki inspektor ochrony środowiska. - **Ryzykiem utraty gwarancji producenta** – warunki montażu i przeglądów określa karta gwarancyjna; sprawdź ją przed zakupem - **Problemem z odszkodowaniem** – warunki polisy mieszkaniowej mogą wyłączać szkody z instalacji wykonanych niezgodnie z przepisami; sprawdź OWU ### 2. Bezpieczeństwo: czynniki chłodnicze są palne lub pracują pod wysokim ciśnieniem Czynniki chłodnicze stosowane w klimatyzacji i pompach ciepła wymagają przeszkolonej obsługi: - **R32** – lekko palny (klasa A2L) - **R290 (propan)** – wysoce łatwopalny (klasa A3), wymaga ścisłego przestrzegania norm bezpieczeństwa - **R410A i R32** – pracują pod wysokim ciśnieniem (ok. 40 bar ciśnienia obliczeniowego), więc błędy przy połączeniach grożą wyciekiem - **Wszystkie HFC** – w kontakcie z otwartym ogniem rozkładają się na toksyczne związki (m.in. fluorowodór) Nieprawidłowy montaż – zbyt krótkie osuszanie próżniowe, niedokręcone złącza kielichowe, brak testu szczelności – to bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i mienia. ### 3. Jakość: certyfikat potwierdza znajomość procedur Certyfikowany technik zna i stosuje prawidłowe procedury montażu, które bezpośrednio wpływają na żywotność i efektywność urządzenia: | Procedura | Co obejmuje | Dlaczego jest istotna | |---|---|---| | **Próżnia** | Odessanie powietrza i wilgoci do poziomu i przez czas z instrukcji producenta (np. Daikin: −0,1 MPa na manometrze, co najmniej 2 h i 1 h kontroli) | Wilgoć w obiegu powoduje korozję, zakwaszenie oleju i uszkodzenie sprężarki | | **Próba szczelności** | Napełnienie azotem do ciśnienia z instrukcji producenta (np. Daikin: zalecane 30 bar) i obserwacja spadku ciśnienia | Wykrywa nieszczelności przed napełnieniem czynnikiem | | **Napełnienie czynnikiem** | Precyzyjne odmierzenie ilości czynnika (waga elektroniczna; ilość dodatkowego czynnika z instrukcji, zależnie od długości tras) | Za mało czynnika obniża wydajność, za dużo grozi uszkodzeniem sprężarki | | **Uruchomienie i pomiar** | Sprawdzenie temperatur, ciśnień, prądów roboczych | Potwierdza prawidłowe działanie systemu | | **Dokumentacja** | Protokół montażu i próby szczelności; karta urządzenia w CRO dla urządzeń od 5 t CO2e | Podstawa gwarancji; karta CRO wymagana prawem | Źródło parametrów: [instrukcja montażu Daikin 2MXM (R32)](https://www.daikin.fr/content/dam/document-library/installation-manuals/ac/multisplit/2mxm-a8/2MXM40A9.2MXM50A8_Installation%20manual_3PEN818734-1_English.pdf). --- ## Jak zweryfikować uprawnienia firmy HVAC? ### Weryfikacja certyfikatu F-gaz Certyfikaty F-gaz sprawdzisz bezpłatnie w jawnych rejestrach Urzędu Dozoru Technicznego: - **Firma:** [rejestr certyfikatów dla przedsiębiorców](https://www.udt.gov.pl/wykazy/REJ_ZAKL_UPR_FG.html) – wyszukiwanie po numerze certyfikatu, nazwie lub NIP - **Technik:** [rejestr certyfikatów dla personelu](https://www.udt.gov.pl/wykazy/REJ_FGAZ.html) – wyszukiwanie po imieniu i nazwisku lub numerze - **Dane dostępne:** numer certyfikatu, zakres, data wydania, a w rejestrze firm także status Centralny Rejestr Operatorów (CRO) służy do prowadzenia Kart Urządzeń przez operatorów i wymaga logowania – nie sprawdza się w nim certyfikatów. ### Weryfikacja uprawnień SEP Świadectw kwalifikacyjnych nie sprawdzisz w jednym publicznym rejestrze, tak jak certyfikatów F-gaz. Najskuteczniejsza metoda weryfikacji: - **Poproś o kopię świadectwa kwalifikacyjnego** – rzetelna firma udostępni je bez wahania - **Sprawdź datę ważności** – świadectwa SEP są ważne **5 lat** od daty wydania - **Zweryfikuj zakres** – do podłączenia elektrycznego potrzebna jest grupa G1 (eksploatacja), a przy instalacjach powyżej 50 kW także G2 --- ## Sygnały ostrzegawcze – kiedy unikać firmy? Te sygnały powinny wzbudzić Twoją czujność: ### 1. Brak okazania certyfikatów Unikaj firmy, która odmawia okazania certyfikatu F-gaz i świadectw kwalifikacyjnych albo twierdzi, że „nie są potrzebne”. Uprawnienia te są **obowiązkowe**, a ich brak oznacza nielegalne świadczenie usług. ### 2. Rażąco niska cena Jeśli oferta jest wyraźnie tańsza od pozostałych, zapytaj, z czego to wynika. Firma może oszczędzać na: - Braku certyfikatów i ubezpieczenia - Pominięciu procedur (test próżni, test ciśnieniowy) - Użyciu tańszych materiałów (rury bez izolacji, kable o zaniżonym przekroju) - Braku dokumentacji ### 3. Brak protokołu próby ciśnieniowej Firma, która nie wykonuje testu ciśnieniowego azotem lub „robi go na oko” – nie gwarantuje szczelności instalacji. Prawidłowa próba wymaga azotu, manometru i czasu obserwacji podanego w instrukcji producenta. Nieszczelna instalacja to pewna utrata czynnika, spadek wydajności i przedwczesna awaria sprężarki. ### 4. Brak dokumentacji powykonawczej Rzetelna firma przekazuje po zakończeniu montażu kompletną dokumentację. Jeśli firma „nie wydaje papierów”, trudniej Ci będzie dochodzić gwarancji, a przy urządzeniach od 5 t CO2e nie powstanie wymagana karta w CRO. ### 5. Montaż „tego samego dnia” bez wizji lokalnej Poprawny montaż klimatyzacji wymaga wizji lokalnej – oceny miejsca montażu jednostki zewnętrznej i wewnętrznej, trasy rurociągów, dostępności zasilania elektrycznego, odległości między jednostkami. Firma, która oferuje montaż bez wcześniejszych oględzin, ryzykuje problemy na etapie realizacji. --- ## Jak wygląda profesjonalna dokumentacja powykonawcza? Kompletna dokumentacja po montażu systemu klimatyzacji lub pompy ciepła powinna obejmować: | Dokument | Zawartość | Znaczenie | |---|---|---| | **Protokół montażu** | Data, miejsce, typ urządzenia, dane techniczne, nazwisko technika, numer certyfikatu F-gaz | Potwierdzenie legalności montażu | | **Protokół próby ciśnieniowej** | Ciśnienie próbne, czas trwania, wynik (szczelny/nieszczelny) | Dowód szczelności instalacji | | **Protokół próżni** | Poziom próżni osiągnięty (Pa), czas trwania | Potwierdzenie usunięcia wilgoci i powietrza | | **Protokół napełnienia czynnikiem** | Rodzaj czynnika, ilość (kg), metoda napełnienia | Podstawa serwisu; dla urządzeń od 5 t CO2e – wpis w karcie urządzenia w CRO | | **Protokół uruchomienia** | Parametry pracy – temperatury, ciśnienia, prąd roboczy, wydajność | Potwierdzenie prawidłowego działania | | **Karta gwarancyjna** | Warunki gwarancji, okres, wymagania serwisowe | Ochrona klienta | | **Karta urządzenia (CRO)** | Dla urządzeń od 5 t CO2e – zakładana w ciągu 15 dni roboczych od instalacji | Obowiązek prawny operatora | > **Wskazówka:** Poproś o dokumentację w formie cyfrowej (PDF) – łatwiej ją archiwizować i udostępniać w razie potrzeby. --- ## Kwalifikacje zespołu everflow - **Certyfikaty F-gaz dla personelu** – w zespole są osoby z certyfikatem F-gaz dla personelu i to one wykonują prace przy czynniku chłodniczym - **Certyfikat F-gaz dla przedsiębiorców** – nr FGAZ-P/27/1801/22 wydany przez UDT dla EVER PEAK Sp. z o.o. ([sprawdź w rejestrze](https://www.udt.gov.pl/wykazy/REJ_ZAKL_UPR_FG.html)) - **Świadectwa kwalifikacyjne SEP** w grupach **G1** (elektryczne), **G2** (cieplne) i **G3** (gazowe) w zespole – do podłączenia i uruchomienia systemów klimatyzacji, pomp ciepła i kotłowni - **Pełna dokumentacja na każdym projekcie** – protokoły montażu, prób ciśnieniowych, próżni, napełnienia i uruchomienia Wykonujemy [klimatyzację](https://ever-flow.pl/uslugi/klimatyzacja), [pompy ciepła](https://ever-flow.pl/uslugi/pompy-ciepla), [rekuperację](https://ever-flow.pl/uslugi/rekuperacja) i [instalacje sanitarne](https://ever-flow.pl/uslugi/instalacje-sanitarne). --- ## Najczęściej zadawane pytania (FAQ) ### Czy mogę sam zamontować klimatyzację, jeśli kupię urządzenie? Nie, jeśli urządzenie zawiera F-gazy (np. split na R32). Certyfikat F-gaz jest wymagany już do **instalowania**, czyli łączenia przewodów chłodniczych w miejscu montażu, a nie tylko do napełniania czynnikiem. Samodzielnie możesz przygotować np. miejsce na jednostki i trasę skroplin. Warunki gwarancji sprawdź w karcie gwarancyjnej producenta. ### Czy uprawnienia SEP i F-gaz mają datę ważności? Tak. **Świadectwa kwalifikacyjne SEP** są ważne **5 lat** od daty wydania. **Certyfikaty personalne F-gaz** są w Polsce bezterminowe. Rozporządzenie (UE) 2024/573 nakazuje państwom do 12 marca 2027 r. wprowadzić obowiązek szkolenia przypominającego lub ponownej oceny co najmniej raz na **7 lat**. Posiadacze starych certyfikatów muszą przejść pierwsze takie szkolenie do 12 marca 2029 r. Na 8 listopada 2026 r. polska ustawa tego jeszcze nie wdrożyła. Zawsze pytaj o aktualność uprawnień: sprawdź datę na świadectwie kwalifikacyjnym i status certyfikatu firmy w rejestrze UDT. ### Co jeśli firma uszkodzi urządzenie podczas montażu? Za szkodę odpowiada wykonawca, który ją wyrządził – na zasadach Kodeksu cywilnego, niezależnie od tego, czy ma uprawnienia. Polisa OC wykonawcy ułatwia uzyskanie odszkodowania, a protokół montażu i dokumentacja są dowodem w sporze. Bez polisy dochodzenie roszczeń bywa trudne, bo zależy od majątku wykonawcy. ### Czy istnieje różnica między „instalatorem klimatyzacji” a „technikiem chłodnictwa”? Formalnie liczą się uprawnienia, nie nazwa stanowiska. Do montażu domowej klimatyzacji lub pompy ciepła z F-gazami potrzebny jest certyfikat F-gaz (kategoria I albo II), a do podłączenia elektrycznego świadectwo kwalifikacyjne E w grupie G1. Dodatkowo pytaj o doświadczenie z danym typem urządzenia i poproś o wzór protokołu z montażu. ### Gdzie zgłosić firmę działającą bez uprawnień? Naruszenie przepisów o F-gazach zgłosisz **wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska** (wojewódzki inspektorat GIOŚ). Brak uprawnień SEP przy wykonywaniu prac elektrycznych można zgłosić do **Państwowej Inspekcji Pracy (PIP)**. W obu przypadkach warto mieć dokumentację (zdjęcia, korespondencja, faktury). --- ## Podsumowanie: trzy pytania przed podpisaniem umowy Certyfikat F-gaz i świadectwa kwalifikacyjne są warunkiem legalnej pracy przy klimatyzacji i pompach ciepła. Przepisy F-gazowe zaostrzają się co kilka lat, a urządzenia na R290 wymagają przeszkolenia w pracy z czynnikami palnymi. Wybór wykonawcy z uprawnieniami chroni Ciebie i Twoją inwestycję. Zanim podpiszesz umowę na montaż klimatyzacji czy pompy ciepła, zadaj trzy pytania: 1. **Czy firma ma certyfikat F-gaz dla przedsiębiorców?** (sprawdź w rejestrze UDT) 2. **Czy technicy mają świadectwo kwalifikacyjne E w grupie G1?** (poproś o kopię; przy instalacjach powyżej 50 kW także G2) 3. **Czy firma przekaże pełną dokumentację powykonawczą?** (poproś o wzór protokołu) Jeśli odpowiedź na którekolwiek z tych pytań brzmi „nie” – szukaj dalej. Pełną listę kontrolną – uprawnienia, dobór, wycena, odbiór, gwarancja i opinie – znajdziesz w poradniku [jak wybrać wykonawcę klimatyzacji, rekuperacji lub pompy ciepła](https://ever-flow.pl/blog/jak-wybrac-wykonawce-hvac). > **Szukasz firmy z certyfikatem F-gaz w Warszawie, Legionowie i okolicach?** everflow ma certyfikat F-gaz dla przedsiębiorców (FGAZ-P/27/1801/22), osoby z certyfikatem F-gaz dla personelu, świadectwa kwalifikacyjne G1, G2 i G3 w zespole oraz polisę OC z sumą gwarancyjną 1 000 000 zł. Po montażu przekazujemy protokoły. Opisz budynek, a przygotujemy wycenę. **[Poproś o wycenę](https://ever-flow.pl/kontakt#formularz)** ## Kontakt everflow (EVER PEAK Sp. z o.o.), ul. Juliusza Słowackiego 37/142, 05-120 Legionowo. Telefon: 500 008 308 lub 503 443 994. E-mail: info@ever-flow.pl. Godziny pracy: Pn–Pt 8:00–16:00. Zapytanie: https://ever-flow.pl/kontakt Opinie: średnia 4,9 na 5 z 28 opinii w profilu Google everflow (stan na 9 listopada 2026): https://maps.app.goo.gl/SfJE3wHT9sxYL9956. Uprawnienia: certyfikat F-gaz dla przedsiębiorców FGAZ-P/27/1801/22 (UDT), świadectwa kwalifikacyjne SEP G1, G2 i G3 w zespole, polisa OC 1 000 000 zł.